Het pand Breedeweg 17 is een tussenwoning in een rijtje van 4 woningen gebouwd in 1934. De Breedeweg is een oude uitvalsweg van Castricum met veel karakteristieke panden en bomen. De woning heeft een woonoppervlak van ongeveer 100 m2, heeft een kleine voortuin op het noorden en een achtertuin van 12 meter diep op het zuiden, met een stenen schuur.
Facelift én Nul op de Meter
De huidige eigenaar – Guus- kocht de woning begin 2016. De vorige bewoners hadden er toen ruim 55 jaar gewoond. Er was beperkte isolatie aanwezig, onder andere een houten vloer met daaronder bodemisolatie met kunststof chips, dubbel glas uit de jaren ’90, evenals een gasgestookte CV-ketel van 25 jaar oud en een keukengeyser. De energierekening lag recent rond de 140 euro per maand.  De woning was op zich goed onderhouden, maar had binnen wel een facelift nodig. Guus besloot deze facelift te combineren met een pakket maatregelen om er een Nul op de  Meter woning van de maken. Hij is daarvoor  met ondersteuning van CALorie een plan gaan maken met een lokale aannemer (Casmond) en een energie-adviseur (Robin Schipper). Dit leidde tot een verbouwing die half maart begon en vier maanden duurde. In die maanden zijn tal van energie-maatregelen genomen. Er is ook een facelift uitgevoerd, zoals het wegbreken van een muur en het verplaatsen van een toilet. Sommige kostenposten zijn aan beide soorten maatregelen toegerekend, de genoemde kosten zijn daarom soms bij benadering. Waar nodig staat aangegeven of het gaat om bedragen inclusief of exclusief btw!

 

Energiebehoefte
De maatregelen zijn in samenhang genomen. Het was een hele puzzel om de uiteindelijke energiebehoefte (warmte en electriciteit) van de bewoner in te schatten. Deze is gebaseerd op persoonlijk gedrag, persoonlijke keuzes (zoals de gewenste temperatuur op de woon-  en slaapverdieping) en standaard warmteverlies gegeven de aangebrachte isolatie- en ventilatie-maatregelen. De warmtebehoefte is vertaald naar een type warmtepomp, wat leidt tot een electriciteitsbehoefte. Daar komt bij de overige behoefte aan electriciteit, als gevolg van electrisch koken (nieuw!) en overig gebruik. Deze had de bewoner de afgelopen jaren al weten te reduceren tot 1200 kWh per jaar. De totale verwachte energiebehoefte ligt nu rond de 3700 kWh per jaar. Dat is tot slot vertaald naar een installatie van zonnepanelen. Door relatief beperkte ruimte op het dak kwamen we uit op zware en dus ook duurdere 330 WP panelen van Panasonic.  Deze panelen zouden in principe gemiddeld 4100 kWh per jaar moeten kunnen opleveren. Of deze berekeningen gaan uitkomen weten we op z’n vroegst in september 2017.

Kosten en opbrengsten

 

De energiemaatregelen hebben rond de 50.000 euro inclusief btw (deels 6%, deels 21%) gekost. Een deel van deze kosten heeft de provincie Noord-Holland voor haar rekening genomen met een subside van 10.000 euro. Ook is 2.150 euro subsidie toegekend voor de aanschaf van de warmtepomp via de Investeringssubsidie duurzame energie (ISDE, uitgevoerd door de RVO). De rest van de maatregelen is gefinancierd uit een goedkope lening via het Energiebesparingsfonds (‘IkInvesteerSlim’), ruimte voor energiebesparende maatregelen in het bouwdepot bij de hypotheekverstrekker en tot slot uit eigen spaargeld.
Om economisch gezien quite te spelen zou er nog 37.850 euro plus rente moeten worden terugverdiend. Dit kan in de eerste plaats via de besparing op de energierekening, die nu al van 140 euro naar alleen 20 euro vastrecht is gegaan (bij Greenchoice). Over de komende 20 jaar is dit een besparing van nominaal 28.800,- euro, waar dan nog een theoretische rente bijkomt. In de tweede plaats is de waarde van de woning toegenomen. Door de genomen maatregelen is de woning van energielabel F naar A gegaan. Uit onderzoek (TIAS/NIMBAS Business School) blijkt dat dit momenteel een waardevermeerdering van rond de 5% zou opleveren. Op Breedeweg 17 zou dit overeenkomen met 10.000 euro. De maatregelen lijken dus terugverdiend te kunnen worden. Voor Guus is dat prettige wetenschap, maar niet het belangrijkste. Voor hem geeft het toekomstbestendige (gasloze!) wooncomfort in een fijne buurt de doorslag.

 

Kort & hevig!
Een bestaande woning energieneutraal maken lijkt dus te kunnen. Guus heeft ervoor gekozen dit te doen op het moment dat hij de woning kocht. Dan kan je zoveel mogelijk maatregelen tegelijk nemen en dat biedt natuurlijk bepaalde voordelen. Maar het geeft wel tijdsdruk, je wilt immers niet te lang twee woningen aanhouden. En ook veel samenhang, waarbij veel partijen (makelaar, notaris, hypotheekverlener, aannemer, installateurs, leveranciers, adviseurs, subsidieverleners, nutsbedrijven, etc.) betrokken zijn. De feitelijke verbouwing duurde vier maanden. Voor sommige beslissingen bleef te weinig tijd over. Zo is er bijvoorbeeld veel meer afval bij de verbouwing afgevoerd (4 containers) dan hij had voorzien en achteraf gezien had gewild. Er was amper tijd voor (nadenken over) hergebruik. Zijn ervaring is dat het organiseren van dit hele proces voor een particulier toch wel heel pittig is. Het verdient normaal gesproken aanbeveling om voor een compacte energieneutrale verbouwing ondersteuning door een deskundige onafhankelijke partij in te huren. Een andere optie is om het proces in kleine stapjes uit te (laten) voeren. Dat geeft meer overzicht en tijd om beslissingen weloverwogen te nemen, maar geeft minder schaalvoordeel en langer ‘troep’. Deze afweging tussen ‘kort & hevig’ of ‘langzaam & zeker’ moet iedereen zelf maken. Met beiden zijn goede resultaten te behalen en valt er veel te leren. Over het hele proces houdt Guus nog steeds een weblog bij, te vinden via: https://guusxgeluk.wordpress.com/

 

 

 

Maatregelen en kosten

SoortSpecificatieKosten (euro)
VloerisolatieHouten vloer is vervangen door betonvloer met Havebo EPS elementen (R=5)7176
Spouwmuur-isolatieThermomax HR++ isoparels (R=2,1), de korrels zijn van buitenaf ingebracht in de spouw906
Raamisolatie25 mm HR++ met zero coating (R=1), de ruiten zijn in de bestaande houten kozijnen gezet om het aanzien van de woning te behouden3919
DakisolatieSchuin dak met Bauder PIR plaat (R=3.63)
Plat dak deels met dubbel steenwol (R=3,6)
4339
KierdichtingAlle kieren tussen steen en hout uitgehakt en opnieuw gedicht met Illbruck1238
VentilatieMechanische ventilatie (elektrisch) tbv badkamer en toilet, overige ventilatie ‘Oostenrijks’ (regelmatig raam open zetten)905
SUBTOTAAL Isolatie/ventilatie18483 (42%)
WarmtepompNefit Enviline Tower A/W split 5.0 TS voor verwarming en tapwater keuken en badkamer, op een driefase groep. De buiten-unit staat op het dak, de pomp en 190 liter-boiler staan op zolder7195
VerwarmingVloerverwarming begane grond/badkamer 1e verdieping en 2 lage temperatuur radiotoren op slaapverdieping4819
DoucheWarmte Terug Winning via afvoer douchewater724
KokenKeramische kookplaat / electrische oven e.d. op eigen groep.1442
SUBTOTAAL Verwarming/koken14180 (33%)
Opwekken14 Panasonic 330 WP zonnepanelen, 8 op het dak (zuid)  met Optimizers achter een SolarEdge omvormer en 6 op het schuurdak (west) achter een Omnik omvormer, ieder op een eigen groep.9631
SUBTOTAAL Opwekken9631 (22%)
Monitoring
(MO)
In bruikleen van Flexicontrol de ‘Wendy’ waarop online is te volgen wat de ‘slimme meter’ en drie brutoproductiemeters tbv warmtepomp en zonnepanelen waarnemen aan opwekken en verbruik.120
GasToevoer is stopgezet, meter is op verzoek door de netwerkbeheerder verzegeld.kosteloos
OverallEen deel van de met de facelift gedeelde kosten zoals opnamekosten, afvalcontainers en werkzaamheden aan de installaties.1052
SUBTOTAAL Diversen1172 (3%)
TOTAAL
NB – alle genoemde bedragen zijn exclusief btw. De btw op zonnepanelen kan worden teruggevraagd!
43500