Voorbereiding, maatregelen, financiering

Hoe maak je een appartementengebouw energiezuinig? Bereid je goed voor, weeg de maatregelen die je kunt nemen, regel financiering.
AUTEUR: MARIJKE VAN GERVEN
Artikel overgenomen van Eigen Huis, gepubliceerd op 5 december 2018

Voor wie in een rijtjeshuis woont, is het al een opgave een woning te verduurzamen, want: waar begin je, hoe betaal je het en wie laat je de klus uitvoeren? Woon je in een appartement, dan ligt dat nog ingewikkelder, omdat je met elkaar in conclaaf moet. Samen met de andere appartementseigenaren ben je immers verantwoordelijk voor een goedgevuld reservefonds en voor het onderhoud aan het gebouw. Hoe pak je zo’n klus aan?

Stap 1: de voorbereiding

‘Vraag je buren of ze het ook een goed idee vinden om het gebouw energiezuinig te maken’, zegt Arianne Timmerman, juridisch specialist bij Vereniging Eigen Huis. Als je een aantal enthousiastelingen hebt gevonden, kun je het idee bespreken met het bestuur van de VvE. Zet het onderwerp vervolgens op de agenda van de eerstvolgende ledenvergadering,’ zegt Timmerman.

Pols tijdens die vergadering de interesse onder de overige bewoners. ‘Er worden geregeld informatiebijeenkomsten georganiseerd voor VvE’s over het verduurzamen van appartementengebouwen. Tijdens de vergadering kun je voorstellen dat een afvaardiging van de VvE een bezoek brengt aan zo’n informatieavond’, zegt Timmerman.

Als de VvE al een beetje bekend is met het onderwerp kun je beslissen een gespecialiseerde procesbegeleider in de arm te nemen. Zo iemand weet hoe je een duurzame verbouwing organiseert. Hiervoor kunnen VvE’s subsidie aanvragen bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). In de splitsingsakte staat welke meerderheid van stemmen nodig is voor een besluit.

  • Vraag de buren hoe zij denken over verduurzaming van het gebouw, zet het op de agenda voor de ledenvergadering.
  • Overweeg een procesbegeleider in de arm te nemen (kijk daartoe bijvoorbeeld op maatwerkadviesvoorwoningen.nl). Controleer in het splitsingsreglement hoeveel stemmen nodig zijn voor een besluit.

Stap 2: de maatregelen

‘Eigenlijk valt er geen generiek advies te geven over welke energiebesparende maatregelen een VvE kan nemen’, zegt John Kersemakers, bouwkundig specialist bij Vereniging Eigen Huis. ‘Omdat de mogelijkheden afhangen van de staat en het bouwjaar van het appartementengebouw en de wensen en het budget van de bewoners.’

De mogelijkheden zijn eindeloos, maar ze zijn niet voor elke VvE geschikt. Je kunt tegen de bestaande gevel een nieuwe plaatsen; dit is een rigoureuze ingreep waarmee de VvE uiteindelijk wel veel energie bespaart. Kersemakers: ‘Goedkoper is het de bestaande spouwmuur te vullen met isolatiemateriaal.’ Enkel glas kun je vervangen door hr++-glas, of zelfs tripleglas, maar daarvoor moeten de kozijnen wel geschikt zijn – je zou tegelijkertijd ook de kozijnen kunnen vervangen. Je kunt het dak aan de binnenzijde isoleren of de dakbedekking vernieuwen, en het vervolgens isoleren.

De appartementen duurzaam verwarmen? Dat kan; een appartementengebouw in Assen koos balansventilatie met een warmtespiraal. ‘Wil de VvE inzicht krijgen in de mogelijkheden, schakel dan een erkend energieadviseur in’, zegt Kersemakers, ‘die bekijkt welke energiebesparende maatregelen en welke duurzame energie-installaties passen bij het gebouw.’

Zijn advies kun je (laten) verwerken in het bestaande of in een nieuw duurzaam meerjarenonderhoudsplanning (MJOP). Daarmee krijg je als VvE een goed overzicht van de werkzaamheden en de bijbehorende kosten. Voor zo’n MJOP kun je bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland subsidie aanvragen.

  • Huur een erkend energieadviseur in, die is aangesloten bij de Federatie van Energieconsultants (FedEC) of de AvEPA, de brancheorganisatie van energieprestatiebureaus.
  • Voor zijn of haar advies kun je subsidie aanvragen bij de RVO.
  • Laat een duurzaam MJOP opstellen. Ook hiervoor kun je subsidie aanvragen.

Stap 3: de financiering

Een duurzaam MJOP brengt in kaart hoe hoog de kosten van de energiebesparende maatregelen zullen zijn. ‘VvE’s kunnen de maatregelen financieren met geld uit hun reservefonds. Maar als het fonds niet toereikend is – het wordt immers vooral gebruikt voor regulier onderhoud – kan een VvE met ten minste tien appartementen ook geld lenen’, zegt Karin Boog, financieel specialist bij Vereniging Eigen Huis.

De lening staat op naam van de VvE. ‘Het is de moeite waard eens te kijken naar de Energiebespaarlening. Deze heeft een zeer lage rente’, zegt Boog. Bij een looptijd van tien jaar is het rentepercentage 2,4% en bij vijftien jaar 2,8% (peildatum 13 november 2018). SVn (Stimuleringsfonds Volkshuisvesting) verstrekt deze lening uit het Nationaal Eenergiebespaarfonds, dat gevuld is door onder meer de Rijksoverheid, de Rabobank en de ASN bank. Boog: ‘Mocht de VvE een lening willen afsluiten, let er dan wel op dat de besparing op de energierekening per maand opweegt tegen de kosten van de lening.’

En VvE’s hoeven de verbouwing niet helemaal zelf te betalen, ze kunnen nog subsidie aanvragen. Er is nog subsidie voor energiebesparende maatregelen, zoals hr++-glas en isolatie, maar ook voor energieadvies, procesbegeleiding en het opstellen van een MJOP. Boog: ‘Bekijk met de online Energiesubsidiewijzer welke subsidies er zijn.’

  • Zet de kosten op een rij met een duurzaam MJOP.
  • Bekijk op Energiesubsidiewijzer.nl welke subsidies er landelijk en regionaal zijn.

Dit is een bewerkte versie van het artikel ‘Hoe je als VvE het complex verduurzaamt’ uit Eigen Huis Magazine, editie december/januari 2018.

Meer informatie